زمين شناسي محيط هاي فرا فرورانشي
حواشي همگراي صفحات از ناحيه محور گودال تا حوضه پشت کمان ادامه دارد. مهمترين پديده در حاشيه همگراي داخل-اقيانوسي محيط تکتونيکي سيستم SSZ است. که علاوه بر گودال ، حوضه پشت کمان ، قوس ولکانيکي فعال و جلوي قوس را هم شامل ميشود. ناحيه جلوي قوس ممکن است داراي تکه هايي از سيستمهاي همگراي قديمي، پوسته اقيانوسي قديمي مربوط به بخشهاي عميق، يا هر دو باشد. اين ناحيه روي زون واداتي- بنيوف (WBZ) يا زون فرورانش، قرار دارد. در برخي از مجموعه ها (مثل تونگا) زون واداتي- بنيوف ممکن است در زير کمان باقي مانده گسترش داشته باشد. در بقيه (مثل ماريانا) اين زون به صورت نزديک به قائم زير حوضه پشت کماني ميرود يا ممکن است تنها در زير کمان ولکانيکي گسترده باشد.
زونهاي فرا- فرورانشي (subduction-supra zone ) مناطقي را که در آنها همزمان کشش، ماگماتيسم و جمع شدن رسوبات در پشت کمان، کمان و جلوي کمان ، و نيز دياپيريسم سرپانتينيتي در جلوي کمان ، و کشيدگي در ديواره داخلي گودال(ترنچ) را توصيف مي کند.
نام subduction-supra zone در 1984 توسط پيرس به اين صورت تعريف شد: " افيوليتهاي SSZ داراي کارکترهاي ژئوشيميايي مربوط به جزاير قوسي هستند اما ساختاري مشابه پوسته اقيانوسي را نشان ميدهند که تصور ميگردد بوسيله بازشدگيهاي کف اقيانوس دقيقاً در بالاي ليتوسفر فرورانده، تشکيل ميشوند. اين دسته با افيوليتهاي ايجاد شده از MORB تفاوت دارند و غالباً داراي نهشته هاي کرومت انباني (podiform)، کلينوپيروکسنهاي متبلور شده قبل از پلاژيوکلاز هستند. که بيانگر فراواني بيشتر ورليت در مقابل تروکتوئيت در سکانس کوموله اي است. بسياري از افيوليتهاي شاخص کوهزايي در اين گروه قرار دارند."
اگرچه محيط SSZ در اصل مربوط به مرز همگراي صفحات است، اما ناحيه داخلي، از کمان باقي مانده تا بخش خارجي گودال، تحت کشش قرار دارد و صفحه فرورانده شده هم تحت کشش است و هم همانطور که صفحه وارد شده به داخل زون فرورانش خم ميشود، خط لولاي آن در بخش خارجي گودال به سمت اقيانوسعقب ميرود.
نکته ديگر فقدان منشور برافزايشي رسوبي در مقطع – عرضي است. در حقيقت ايجاد منشور برافزايشي، در برخي از حواشي همگرا (مثل سوماترا ، آنتيل...) وجود دارند ولي بزرگترين آنها در مناطقي ديده ميشوند که سيستمهاي بزرگ زهکشي (مثل رودخانه هاي براهماپوترا و ارينوکو) مقادير زيادي از رسوبات آواري را بههمراه ميآورند و به صورت قيفي شکل داخل گودال بر جا مي گذارند.
کمانهاي آتشفشاني فعال در نزديکي پوسته جدياً تشکيل شده در حوضه پشت قوس شکل ميگيرند و رسوبات متشکله از قوس بطور مستقيم روي پوسته آن نهشته ميشوند پس يک هم سني را نشان ميدهند که اين امر اغلب براي پوسته پشته ميان اقيانوسي نرمال نامعمول است. حوضههاي کششي در جلوي قوس هم محل انباشتگي کلاستهاي حاصله از قوس و هم منطقه مناسب براي جايگيري مذابهاي حاصل از گوشته است. فاکتور مهم آن است که پوسته اقيانوسي بازالتي، سنگهاي ناحيه قوس ، ريشه هاي گرانيتوئيدي قوسها، و کلاستهاي حاصل از قوس همگي در نزديکي هم تشکيل ميشوند و اساساً هم سن هستند.